Öğrencilerimizle geoboard, banka ve 100 tablası gibi araçları hem somut hem de soyut aşamalarda deneyimledikten sonra, zihinsel süreçleri bir adım öteye taşıyan harika bir akıl oyunu olan Quarto’ya geçiş yaptık.
Etkinliğimizin Amacı ve Kazanımları
- Stratejik Düşünme: Rakibin adımlarını tahmin etme ve kendi planını oluşturma.
- Görsel Algı ve Mantık: Parçaların benzer ve farklı özelliklerini (boyut, renk, biçim, doluluk) ayırt edebilme.
- Dikkat ve Odaklanma: Karar vermeden önce tüm olasılıkları değerlendirme alışkanlığı kazanma.
- Sosyal Beceri: Kurallara uyma, sıra bekleme ve rakibe saygı duyma.

Dünyanın en çok ödül alan strateji oyunlarından biri olan Quarto; hem görsel algıyı hem de mantıksal düşünmeyi üst seviyede çalıştıran özel bir oyundur.
♟️ Quarto Oyununun Mantığı ve Kuralları
Quarto’yu diğer klasik oyunlardan ayıran en temel özellik: Kendi oynayacağınız taşı rakibinizin seçmesidir!
Temel Amaç: Oyun tahtasında ortak bir özelliğe sahip 4 taşı yan yana (yatay, dikey veya çapraz) dizen ilk oyuncu olmaktır.
Taşların Özellikleri: Oyunda 16 farklı taş bulunur. Her taş 4 farklı özelliğe sahiptir:
- Koyu veya açık renk
- Uzun veya kısa boy
- Silindir veya kare prizma
- Üst yüzeyi delikli veya düz
Nasıl Oynanır?
- Oyuna başlayan kişi bir taş seçip rakibine verir.
- Rakip bu taşı boş bir kareye yerleştirir ve yerdeki taşlardan birini seçerek diğer oyuncuya uzatır.
- Aynı özelliğe sahip (örneğin hepsi uzun, hepsi koyu renkli vb.) 4 taşı tamamlayan oyuncu “Quarto!” diyerek oyunu kazanır.
- Eğer oyuncu diziyi tamamlar ama “Quarto” demezse, sıra rakibe geçtiğinde rakip “Quarto” diyerek oyunu kendi lehine bitirebilir!

🔍 Çalışma Süreci ve Gözlemlerimiz
Yaklaşık 30 öğrencimizle gerçekleştirdiğimiz bu birebir çalışmada ilgi çekici gelişim farkları gözlemledik:
- Satranç ve Strateji Deneyimi Olanlar: Satranç gibi oyun geçmişi olan öğrencilerimiz oyundan büyük keyif aldılar. Hamlelerini öngörerek yaptılar ve rakiplerine taş seçerken stratejik düşündüler. Hatta bazı öğrencilerimiz bizim bile fark edemediğimiz hamleleri yakalayarak oyunu kazandılar!
- İlk Kez Deneyimleyenler: Çok özellikli yapısı ve hamle çeşitliliği nedeniyle bazı öğrencilerimiz ilk etapta zorlandılar. Puan aldıklarını ancak durum belirtildiğinde fark edebildiler.
- Azim ve Öğrenme İsteği: Öğrenmeye hevesli öğrencilerimiz yenildiklerinde pes etmeyip “bir daha oynayalım” diyerek kural ve stratejileri tam kavrayana kadar oyuna devam ettiler.
- Odaklanma Süreçleri: Oyun öncesinde kuralları dinlemekte sabırsızlanan öğrencilerimizin, kurallar netleşmediğinde oyundan verim almakta zorlandıklarını; dikkatle dinleyenlerin ise çok daha rahat uyum sağladığını gördük.
Önemli Tespit: Strateji oyunlarına aşina olan çocukların kuralları daha çabuk kavradığı, ezbere değil düşünerek hareket ettiği ve zihinsel süreçlerinin strateji odaklı çalıştığı belirgin bir şekilde göze çarptı.
🌟 Quarto Oyununun 6 Yaş Gelişimine Katkıları
Somut işlem döneminden karmaşık düşünme becerilerine geçiş yapan 6 yaş grubu için Quarto tam bir “zihin jimnastiği” işlevi görmektedir:
- Görsel Algı ve Sınıflandırma: Bir taşın aynı anda kısa, delikli, koyu ve yuvarlak olabileceğini analiz etmek; matematiksel gruplandırma ve küme mantığının temelini oluşturur.
- İleriye Dönük Strateji (“Tersine Mühendislik”): Çocuğa “Ben bu taşı verirsem rakibim nereye koyar?” sorusunu sordurarak sebep-sonuç ilişkisi ve planlama yetisini (yürütücü işlevler) geliştirir.
- Dikkat ve Odaklanma Süresi: Oyun boyunca tüm hamleleri takip etme zorunluluğu, çocuğun bir göreve odaklanma süresini uzatır ve ayrıntılara dikkat etme alışkanlığı kazandırır.
- Esnek Düşünme ve Problem Çözme: Planladığı alan kapandığında durup yeni bir alternatif çözüm üretebilme becerisini destekler.
- Sosyal ve Duygusal Gelişim: Sıra beklemeyi, rakibe saygı duymayı, özdenetim kurmayı, kazanmayı ve kaybetmeyi etik kurallar çerçevesinde yaşamayı öğretir.
6 yaş öğrencilerimiz ile oynadığımız bu strateji oyununun detaylı sunumuna aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz.
#liberum #eniyimontessoriokulu #quarto #ozgurdusunozgurol

